REACH
Introductie
Op 1 juni 2007 is de nieuwe stoffenregelgeving REACH gefaseerd in werking
getreden. De aanleiding voor dit nieuwe beleid is dat van veel stoffen die op de
markt verkrijgbaar zijn, onvoldoende bekend is in hoeverre ze schadelijk zijn
voor de mens en het milieu. Het is daarom moeilijk voor bedrijven, consumenten
en werknemers de juiste maatregelen te nemen om veilig om te gaan met stoffen.
REACH staat voor Registratie, Evaluatie en Autorisatie van Chemische stoffen.
Het is een nieuwe Europese Verordening die eerdere regels vervangt, zoals in
Nederland de Wet milieugevaarlijke stoffen (Wms). Het doel van REACH is het
beschermen van mens en milieu tegen de risico's van chemische stoffen.
Bedrijven krijgen de verantwoordelijkheid om op basis van informatie over
eigenschappen, gebruik en blootstelling de risico's van stoffen in kaart te
brengen. En hierop gebaseerd de nodige maatregelen te treffen ter bescherming
van mens en milieu. Daarnaast is het belangrijk dat risicogegevens van stoffen
ook bekend worden bij afnemers, consumenten en werknemers, zodat zij weten op
welke wijze ze veilig met de stoffen kunnen omgaan.
1. Wat is REACH?
REACH is een nieuwe Europese verordening voor chemische stoffen. De
afkorting staat voor Registratie, Evaluatie en Autorisatie van Chemische
stoffen. De kern van REACH is dat een bedrijf in principe van alle stoffen die
het produceert, verwerkt of doorgeeft aan klanten de risico's moet kennen en
maatregelen moet benoemen (en voor het eigen bedrijf ook moet nemen) om die
risico's te beheersen. Met de invoering van REACH verschuift de
verantwoordelijkheid voor een adequate risicobeheersing van chemische stoffen
naar het bedrijfsleven.
2. Wat is het doel van REACH?
Van veel chemische stoffen die in Europa op de markt zijn, zijn
onvoldoende gegevens beschikbaar over schadelijkheid en risico's. Met de
invoering van REACH moeten ondernemingen op basis van informatie over
eigenschappen, gebruik en blootstelling de risico's van stoffen in kaart brengen
en zo nodig zelf veiligheidsmaatregelen nemen en aan hun afnemers aanbevelen.
Het doel van REACH is bij de productie en het gebruik van chemische stoffen een
hoog veiligheidsniveau te waarborgen voor mens en milieu, terwijl het
concurrentievermogen van de industrie behouden blijft of verbetert. Om dit te
realiseren zal door REACH informatie beschikbaar komen over gebruikte stoffen en
zal de communicatie over deze stoffen in de keten van de producent tot en met de
eindgebruiker verbeterd worden (zowel downstream als upstream).
3. Op wie richt REACH zich?
Iedereen die beroepshalve chemische stoffen of preparaten produceert,
in de EU importeert, distribueert of gebruikt, krijgt met REACH te maken. REACH
heeft dus ook betrekking op professionele gebruikers van stoffen, preparaten en
sommige typen voorwerpen.
Binnen REACH worden drie groepen van actoren onderscheiden: fabrikanten/
importeurs, distributeurs en gebruikers. Zij hebben ieder een verschillende rol
en verschillende verplichtingen onder REACH. Een bedrijf dat met REACH te maken
heeft, zal dus moeten nagaan welke rol hij binnen REACH vervult. Een bedrijf kan
meerdere rollen vervullen; zo zal een fabrikant van een bepaalde chemische stof
vaak ook gebruiker zijn van chemische stoffen.
4. Voor welke stoffen is REACH van toepassing?
In principe vallen alle chemische stoffen onder REACH, behalve enkele
specifieke categorieën, waaronder radioactieve stoffen en afvalstoffen. Onder
REACH vallen de stoffen zelf, maar ook stoffen die zijn verwerkt in preparaten
of in voorwerpen (weekmakers in plastics zijn van dat laatste een voorbeeld).
Mede bepalend voor de geldende verplichtingen is de hoeveelheid die een bedrijf
van een stof fabriceert/gebruikt.
5. Om wat voor verplichtingen gaat het zoal?
Fabrikanten en importeurs hebben de verplichting om stoffen te
registreren met een set van gegevens over de veiligheid voor mens en milieu. Er
gelden verschillende termijnen en verschillende eisen voor de diepgang van de
gegevens, afhankelijk van onder andere het volume en schadelijke eigenschappen
van de stof. Informatie over risico's en over maatregelen om deze te beheersen
moet tussen bedrijven in de keten worden doorgegeven. Gebruikers van stoffen (al
dan niet in preparaten of voorwerpen) geven aan hun leveranciers informatie over
het gebruik, ter voorbereiding of aanpassing van een registratie. Voor de meest
zorgwekkende chemische stoffen wordt een verbod ingevoerd, waarbij de EU onder
strenge voorwaarden autorisaties voor productie en gebruik kan verlenen.
6. Waarom zo'n grote 'operatie' voor de stoffenregelgeving? Is het op
dit moment zo slecht geregeld?
Ja. Momenteel is van het overgrote deel van de vele tienduizenden
stoffen op de markt weinig of niets bekend over de mogelijke negatieve effecten
voor mens en milieu. Deze kennisachterstand geeft onzekerheid over de kwaliteit
en veiligheid van de leef- en werkomgeving. Bovendien wordt de wel beschikbare
informatie onvoldoende doorgegeven in de keten (van product naar afnemer naar
consument). Om nog maar te zwijgen over openbare beschikbaarheid ervan. Door het
gebrek aan informatie en het niet delen van de aanwezige kennis is het voor
zowel producenten als gebruikers lastig om hun verantwoordelijkheid te nemen.
Daarom is nieuwe regelgeving noodzakelijk. Daarmee wordt gebroken met het
huidige Europese stoffenbeleid, waarin de overheden verantwoordelijk zijn voor
het leveren van informatie om de toelaatbaarheid van stoffen te kunnen
beoordelen.
7. Brengt REACH veel kosten voor bedrijven met zich mee?
Op de lange termijn zijn de kosten voor het voldoen aan REACH
vergelijkbaar met en zelfs iets lager dan die voor de huidige regelgeving. In de
invoeringsperiode (11 jaar) zijn de kosten tijdelijk hoger. Dit komt door een
inhaalslag die nodig is omdat voorheen de verantwoordelijkheidsverdeling
verkeerd lag: het bedrijfsleven heeft eerder ten onrechte veel kosten voor het
beschikbaar krijgen van gegevens over stoffen niet gemaakt. Als gevolg van de
Europese onderhandelingen over de REACH-tekst zijn de verwachte kosten voor het
bedrijfsleven overigens aanzienlijk lager dan in het oorspronkelijke voorstel.
8. Wanneer treedt REACH in werking?
De verordening is op 1 juni 2007 in werking getreden. Er komt een
overgangsfase waarin de bestaande regelgeving nog van kracht is. Voor de
Verbodsrichtlijn en de kennisgeving van nieuwe stoffen is dat een jaar, voor de
Bestaande-stoffenverordening is dat twee jaar.
9. Wat verandert er in de wetgeving?
De rechtstreeks werkende REACH-verordening komt in plaats van ruim
zestig bestaande Europese richtlijnen en verordeningen, waaronder de
Stoffenverbodsrichtlijn (richtlijn 76/769/EEG, verbiedt het op de markt brengen
en toepassen van stoffen) en de Bestaande-stoffenverordening (verordening
793/93/EEG, regelt de beoordeling van bestaande stoffen die in grote volumes
worden geproduceerd). Ook wordt de huidige Stoffenrichtlijn (67/548/EG, regelt
classificatie en labeling van stoffen en de beoordeling van nieuwe stoffen)
gewijzigd; veel verplichtingen daaruit worden opgenomen in REACH. Omdat een
verordening direct werkend is, hoeft die niet in Nederlandse wetgeving te worden
omgezet. Wel moet de strafbaarstelling van overtredingen en de aanwijzing van
bevoegde instanties nationaal worden geregeld. Dit gebeurt in hoofdstuk 9
(Stoffen en producten) van de Wet Milieubeheer (Wm). De Wet milieugevaarlijke
stoffen (Wms) komt te vervallen. Onderwerpen die in de huidige Wms geregeld
zijn, maar geen onderdeel uitmaken van de REACH-verordening, worden ook
opgenomen in hoofdstuk 9 van de Wm.
10. Hoe verhoudt REACH zich tot het globally harmonised system (GHS)?
Het globally harmonized system (GHS) is een nieuwe mondiale afspraak
voor de indeling en etikettering van chemische stoffen. Voor implementatie van
het GHS in de EU wordt een nieuwe verordening opgesteld. Zie voor meer info
hier. GHS en REACH zijn nauw met
elkaar verbonden: de Europese implementatie van GHS vormt een inhoudelijke
uitwerking van het onderdeel classificatie (indeling) en labelling
(etikettering) van de REACH-verordening
Meer onderwerpen:
Algemeen
De Kwaliteit
Materiaalspecificaties
Certificering
Compounds
Montage
Technische informatie
Labs
RoHS
Downloads
|
