glosarium
Glossarium
   
Alles A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

8D-rapport

Het 8D-rapport is het resultaat van een door een team ontwikkelde oplossing van een probleem. Bij een reclamatie stelt de leverancier dit rapport ter beschikking aan de klant. Het 8D-rapport is een deel van het reclamatiemanagement.

In dit rapport worden de soort reclamatie, de verantwoordelijkheden en de maatregelen om de fout te herstellen vastgelegd. Het 8D-rapport is onder andere door de VDA gestandaardiseerd en wordt in de toekomst bij de aaneenschakeling van productieprocessen, daarbij de bevoegdheden van de ondernemingen overschrijdend  (Supply Chain Management) en bij de constante verbetering van productieprocessen steeds belangrijker.

De 8 stappen:
- Samenstellen van het team
- Beschrijven van de reclamatie
- Onmiddellijk getroffen maatregelen vastleggen
- De oorzaken van de fout(en) vaststellen
- Correctiemaatregelen vastleggen
- Invoeren van de correctiemaatregelen
- Herhaling van fouten verhinderen
- de teamprestatie beoordelen
 

ACS

Accreditation de conformite sanitaire
Instituut Pasteur
Vrijgave van drinkwater voor Frankrijk
 

APQP

APQP (Advanced Product Quality Planning) is als een continu projectmanagement geschikt voor de product- en kwaliteitsplanning en voor alle fasen van het ontwikkelingsproces.

Het doel is, een uniforme en productgerelateerde documentatiestructuur tot stand te brengen, die de gebruiker (producent) de nodige transparantie geeft met betrekking tot de productie. Hierdoor dient de sturing van de productie te worden vereenvoudigd. Alle project- en productrelevante informatie en documenten worden centraal gepland, gecontroleerd en beheerd.
 

AQL Acceptance Quality Level

Het AQL level is een steekproefhoeveelheid (acceptabele grens), die het percentage van de toegestane foute delen bij een levering definieert. Klant en leverancier samen stellen het level vast.
 

BAM

Toegestane zuurstof door de federale instantie voor materiaalonderzoek en – keuring (Duits: Bundesamt für Materialforschung und –prüfung).
De toegestane hoeveelheid geldt slechts voor bepaalde bedrijfsparameters:

Temperatur              max. Sauerstoffdruck
bis 60°C                  50 bar
> 60°C   bis 100°C   40 bar
> 100°C bis 140°C   30 bar

Een van de bekendste taken van de Duitse‚ Bundesanstalt für Materialforschung und –prüfung' is het onderzoeken van pyrotechnische voorwerpen, zoals allerlei vormen van vuurwerk. In Duitsland mogen alleen pyrotechnische voorwerpen worden verkocht, die door de‚ Bundesanstalt für Materialforschung und –prüfung' zijn goedgekeurd. Andere bij het grote publiek opvallende activiteiten van de BAM zijn het toestaan van escortes voor het transport van gevaarlijke stoffen, de verdere ontwikkeling van het probleemloos testen, om schade  vroegtijdig te herkennen en ongevallen te vermijden als ook het ontwikkelen en ter beschikking stellen van referentiemateriaal voor de analytische chemie, zoals in milieulaboratoria.
 

Batch

Een gedefinieerde hoeveelheid van een product of materiaal, die onder dezelfde voorwaarden werd geproduceerd. Men onderscheidt een materiaal-, productie- en leveringsbatch.

Materiaalbatch = alle delen die van een levering ruw materiaal werden geproduceerd.
Alle delen, die uit een ononderbroken, onveranderd blijvend productieproces werden geproduceerd, noemt men productiebatch.
Alle componenten van een zending goederen zijn een leveringsbatch.
 

Belaqua

Vrijgave van drinkwater voor België
 

Bewerking van het oppervlak

Bij de aangebrachte lagen onderscheidt men twee systemen: lagen van korte en van lange duur.

De lagen van korte duur dienen er in de regel toe de montage te vergemakkelijken en optredende wrijvingsweerstanden te verminderen. Vaak wordt dan talkpoeder, molykote of ook siliconeolie gebruikt.
De langdurige lagen of ook duurzame lagen zijn er in de meeste gevallen om in de praktijk de wrijving duurzaam te reduceren. Een voorbeeld hiervoor zijn contactpunten, die tijdens hun leven vaak worden bewogen en waarbij de O-ring duurzaam geringe perskrachten moet laten zien. Hier wordt meestal met een PTFE laklaag gewerkt, die ook het voordeel heeft, dat er een kleur op kan. Ook een plasmabehandeling kan door een kunstmatige veroudering van de oppervlakte leiden tot een vermindering van de wrijving.
 

BMW GS 93010

Specificatie voor elastomeren in verschillende automobiele toepassingen
BMW GS 93010 XX XXX-P-XXD-M

XX =    gebruikssleutel
XXX =  doorlopend nummer
P =      afkorting voor het materiaal
XX =    hardheid in Shore A
D =      alleen nodig, indien Shore D vereist is
M =      alleen nodig, indien vrijgave van rubbermix vereist is

Braamvrij maken

Braamvrij maken gebeurt na de productiestap persen of spuiten.
Braam ontstaat in de regel bij het persen aan de scheidslijnen van het gereedschap, omdat de hitte en de druk de gereedschapshelften bij persen laten ‚ademen' en zo een minimale spleet ontstaat.
Door inspuiting in een vorm moeten de toevoerkanalen en ook de braam, die tussen de gereedschapsdelen ontstaat, worden verwijderd.
Om de braam te verwijderen bestaan er verschillende mogelijkheden:

- Door mechanisch afslijpen van het machineonderdeel in een trommel door middel van slijpstenen en een vloeistof.

- Een andere mogelijkheid is het braamvrij maken met stikstof, waarbij het product tot kort voor het smeltpunt wordt afgekoeld en dan met kogeltjes wordt beschoten. Omdat de braam dunner is dan het eigenlijke materiaal, is de braam zeer breekbaar en breekt daarom veel gemakkelijker af dan het product, dat van meer materiaal is voorzien.
 

CC Critical Characteristics

Deze kritieke parameters hebben betrekking op wettelijke eisen en eisen die voor de veiligheid van belang zijn. Dit kunnen ook stappen in het productieproces zijn. De kritieke parameters moeten in het Control plan staan.
 

DBL 6038.XX

Leveringsspecificatie van Mercedes Benz voor O-ringen en vergelijkbare dichtringen die worden gefabriceerd van elastomeer.
Deze norm werkt met gebruikssleutels, die het contactmedium en het materiaal beschrijven en vastleggen. Eveneens zijn daar de testresultaten gedeponeerd.

Voorbeeld: DBL 6038.40.  "40" staat hier voor minerale olie en motorbrandstof; het materiaal is beschreven als gevulkaniseerd met bisfenol.
 

DIN EN 681-1 WA/WB/WE

Toegestane hoeveelheid drinkwater
Koud tot 50 °C
Warm tot 110 °C
 

DIN EN 681-1 WC/WD/WF/WG

Toegestane hoeveelheid water voor industriële of agrarische doeleinden
Warm en koud
 

DIN ISO 3302-1

Toleranties voor vormdelen van rubber

Vormdelen van rubber worden volgens de DIN ISO 3302-1 toegestaan. Men onderscheidt 4 tolerantiecategorieën van M1=fijn tot M4=grof. Afhankelijk van de persrichting van de vorm onderscheidt de norm bovendien tussen aan de vorm gebonden maten (F) en aan de overgangsnaad gebonden maten, die bij het 2-componenten-hechtsysteem horen (C). Afhankelijk van het procedé hebben de aan de overgangsnaad gebonden maten(C) een grotere tolerantie dan de aan de vorm gebonden maten (F).

Technische vormdelen van rubber worden gewoonlijk volgens tolerantiecategorie M3=middelgroot getolereerd.

Basic size
(mm) 
Tolerance class M1
(very fine) (mm)
Tolerance class M2
(fine) (mm)
Tolerance class M3
(middle) (mm)
Tolerance class M4
(coarse) (mm)
over up to F C F C F C F + C
0 4 ± 0.08 ± 0.1 ± 0.1 ± 0.15 ± 0.25 ± 0.4 ± 0.5
4 6.3 ± 0.1 ± 0.12 ± 0.15 ± 0.2 ± 0.25 ± 0.4 ± 0.5
6.3 10 ± 0.1 ± 0.15 ± 0.2 ± 0.2 ± 0.3 ± 0.5 ± 0.7
10 16 ± 0.15 ± 0.2 ± 0.2 ± 0.25 ± 0.4 ± 0.6 ± 0.8
16 25 ± 0.2 ± 0.2 ± 0.25 ± 0.35 ± 0.5 ± 0.8 ± 1
25 40 ± 0.2 ± 0.25 ± 0.35 ± 0.4 ± 0.6 ± 1 ± 1.3
40 63 ± 0.25 ± 0.35 ± 0.4 ± 0.5 ± 0.8 ± 1.3 ± 1.6
63 100 ± 0.35 ± 0.4 ± 0.5 ± 0.7 ± 1 ± 1.6 ± 2
100 160 ± 0.4 ± 0.5 ± 0.7 ± 0.8 ± 1.3 ± 2 ± 2.5
160   ± 0.3% ± 0.4% ± 0.5% ± 0.7% ± 0.8% ± 1.3% ±1.5%

DIN 3771 O-ring norm

DIN 3771 beschrijft de soorten fouten en onderscheidt toelaatbare vorm- en oppervlakteafwijkingen naar kenmerksoorten N en S. De omvang van de fouten maakt hierbij het verschil, waarbij S de beperkte foutomvang weergeeft.

In deel 1 zijn de maten d1 en d2 en toleranties vermeld.
 

DIN 7715 deel 5

DIN 7715 is de voorganger van DIN/ISO 3302. DIN 7715 deel 5 beschrijft de toegestane toleranties voor platen en artikelen van platen. 

Basic size (mm)
over    up to
Tolerance class
P1 (mm)
Tolerance class
P2 (mm)
Tolerance class
P3 (mm)
0 1.6 ± 0.2  ± 0.2  ± 0.4 
1.6 4 ± 0.2  ± 0.3  ± 0.4 
4 6.3 ± 0.2  ± 0.4  ± 0.5 
6.3 10 ± 0.3  ± 0.5  ± 0.6 
10 25 ± 0.3  ± 0.6  ± 0.8 
25 40 ± 0.4  ± 0.8  ± 1.0 
40 63 ± 0.5  ± 1.0  ± 1.5 
63 100 ± 0.6  ± 1.2  ± 2.0 
100 160 ± 0.8  ± 1.4  ± 2.5 
160 250 ± 1.0  ± 1.6  ± 3.0 
250 400 ± 1.6  ± 2.5  ± 5.0 
400   ± 0.5% ± 0.8% ± 1.5%

  

Drukvervormingsrest ASTM D 395 B

Drukvervormingsrest-test om te bepalen in welke mate zich elastomeer materialen herstellen na een langere spanning onder druk. De test meet de blijvende vervorming van het proefobject, nadat het een bepaalde tijd is blootgesteld aan een spanning en temperatuur. De dikte van het oorspronkelijke proefobject wordt in het begin gemeten. Het proefobject wordt dan tussen de afstandhouders in het compressieapparaat gestoken. Het proefobject wordt tot 25% van zijn oorspronkelijke hoogte samengeperst. Afstandhouders maken een nauwkeurige meting van de compressie mogelijk.
Na de montage wordt het apparaat bij een vastgestelde temperatuur en tijd in de oven geplaatst. Na verwijdering van het proefobject uit de oven wordt het voor een afkoeling van 30 minuten vóór de meting bij kamertemperatuur buiten het apparaat bewaard.

DVR= [(to - ti) / (to - tn)] * 100
to = originele hoogte; ti = hoogte na demontage en afkoeling; tn = hoogte bij 25% samenpersen
 

DVGW

Toegestane hoeveelheid gas
DIN EN 549 gasapparaten en -installaties
DIN EN 682 gasleidingen
 

EU 2000/53/EC ELV norm

De norm 2000/53/EC van het Europees Parlement  en de Europese Raad van 18 september 2000 betreffende oude voertuigen regelt het verwerken van motorvoertuigen door recycling binnen de Europese Unie (EU). Deze bevat o.a. per 1 juli 2007 geldende verboden stoffen bijvoorbeeld voor zware metalen en chroom (VI).

Doel van de norm is het percentage hergebruik tot 2006 jaarlijks tot 85 procent en tot 2015 tot 95 procent van het gemiddeld gewicht van de voertuigen te verhogen. Bovendien worden de EU-lidstaten verplicht, oude voertuigen terug te nemen, en hiervoor systemen in te voeren.
 

FDA

FDA = vrijgave voor levensmiddelengebruik
FDA = Food and Drug Administration (USA)
Controle volgens norm 21 CFR Part 177.2600,
d.w.z. controle van de bereidingswijze met nauwkeurig gedefinieerde bestanddelen.
Genomen monsters in vloeibare en vethoudende levensmiddelen
 

Finite element method (FEM)

De Finite Elementen methode is een numerieke procedure voor een oplossing, in het bijzonder van elliptische, partiële differentiaalvergelijkingen met randvoorwaarden. Deze methode wordt in de engineering vaak toegepast om simulaties te berekenen. Hiermee kan nog voor de bouw van het model een  nieuwe geometrie worden gesimuleerd. Zo worden bijv. temperatuur- en drukbelasting gesimuleerd.
 

FMEA Failure Mode and Effects Analysis

Systematische methode om fouten te vermijden
FMEA (Failure Mode and Effects Analysis of ook Duits: analyse van foutmogelijkheden en invloed hiervan, of kortom analyse van het effect)
 

GADSL Global Automotive Declarable Substance List

Dat is het resultaat van een jarenlang, wereldwijd streven van bepaalde vertegenwoordigers van de automobielindustrie om de communicatie te vereenvoudigen en informatie uit te wisselen over het gebruik van bepaalde chemische zuivere stoffen in auto-onderdelen.

De GADSL bevat verboden stoffen evenals de verplichting om deze te melden en is een hulpmiddel om verdere maatregelen te nemen, bijv. voor de latere  verwerking van oude auto's binnen de EU inclusief de richtlijn 2000/53/EG betreffende oude voertuigen.

De GADSL wordt door de Global Automotive Stakeholder Group (GASG) bijgehouden en verschijnt minimaal één keer per jaar (meestal in februari) in een geheel nieuwe bewerking. De noodzakelijke activiteiten worden door drie regionale groepen (Amerika, Europa/Afrika/het Midden-Oosten en Azië) gecoördineerd. In alle drie groepen zijn automobielfabrikanten, toeleveranciers en leveranciers van grondstoffen vertegenwoordigd.
 
Het declareren in IMDS geschiedt op basis van de GADSL.
 

Gegevens betreffende de procescapaciteit

1. capaciteit voor de korte termijn of machinecapaciteit
cmk > 1,6 bij +/- 5 Sigma (50 delen in 10 steekproeven)

2. voorlopige procescapaciteit (serie die voorafgaat aan de productie)
ppk > 1,67 biji +/- 5 Sigma (20 steekproeven van 3 delen)

3.procescapaciteit voor de lange termijn
cpk > 1,33 bij +/- 4 Sigma (20 dagen, 25 steekproeven van 5 delen)

4. nul-fouten-productie
cpk > 2,0 bij +/- 6 Sigma
 

Het beschermen tegen veroudering

Onder beschermende middelen tegen veroudering, zoals ozonbescherming, verstaat men organische verbindingen, die in relatief kleine doseringen worden toegepast, om de veroudering van de vulkanisatie te vertragen. Helaas is niet altijd één enkel beschermend middel voldoende om alle verouderingsverschijnselen effectief te bestrijden, maar is er een assortiment van beschermende middelen noodzakelijk om in de praktijk aan alle eisen te voldoen. Naargelang de beschermende werking onderscheidt men:

- antioxidanten, die vooral goed zijn tegen de werking van zuurstof
- Anti-ozonanten, die voornamelijk de door de invloed van de ozon veroorzaakte scheurtjes vertragen of verhinderen
- speciale beschermende middelen, die bescherming bieden tegen bijzondere soorten van veroudering, zoals licht, vermoeidheid door blijvende vervorming, hydrolyse, etc.
 

IMDS International Material Data System

Met IMDS (Engelse afkorting voor "International Material Data System", internationaal systeem voor materiaalgegevens) bedoelt men een archief- en beheersysteem voor het bouwen van voertuigen, waarmee men tegelijk informatie kan uitwisselen. Op basis hiervan wordt een blad met materiaalgegevens uitgewerkt, waarop alle gebruikte materialen en bijbehorende stofcomponenten genoemd zijn evenals alle vereiste gegevens worden vastgelegd, die voor de latere recycling van het onderdeel van het voertuig noodzakelijk zijn.

IMDS wordt gezamenlijk ontwikkeld door Audi, BMW, Daimler, Chrysler, Ford, Opel, Porsche, Volkswagen  en Volvo. Ook andere automobielfabrikanten zijn intussen toegetereden tot dit systeem. Als partner voor het internet-platvorm werd EDS in Rüsselsheim gevonden. IMDS wordt via een centrale databank op UNIX-basis gerealiseerd, om voor de automobielfabrikanten en de toeleveranciers een "Just-in-time"-toegang tot de materiaal-databladen mogelijk te maken.

Doel van het IMDS-systeem is, de nationale en internationale wetten na te leven, waaraan automobielfabrikanten en toeleveranciers door normen en wettelijke voorschriften, vooral op het gebied van milieu, onderhevig zijn. Elke automobielfabrikant en toeleverancier is verantwoordelijk voor alle aspecten van zijn product en de gehele levensduur vanaf de productie, het gebruik, de recycling tot de afvalverwerking toe. Bovendien zijn de fabrikanten verplicht, gegevens over de materiaalsamenstelling van de in de auto gebruikte producten ter beschikking te stellen, om de oorspronkelijke materiaalsamenstelling te reconstrueren en in gevarenzones in te delen. De automobielfabrikanten hebben zodoende toegang tot informatie over de samenstelling van de gebruikte componenten van hun producten.
 

IRHD hardheid

Naast de Shore-hardheid vormt de kogeldrukhardheid volgens DIN ISO 48 - deel 1 een andere testmethode om de hardheid van elastomeren te testen. Onder de kogeldrukhardheid verstaat men de weerstand, die een rubberen proefexemplaar biedt tegen het binnendringen van een kogeltje met een diameter van 2,5 mm resp. 5,0 mm onder een gedefinieerde drukkracht. Men onderscheidt de hardheid in zacht en normaal.

Bij proefexemplaren met kleine maten kan de zogenaamde microhardheid volgens DIN ISO 48 - deel 2 worden vastgesteld. Voor de meting wordt hierbij een kogeltje met een diameter van 0,4 mm gebruikt.
 

ISO 9000 Series Quality System Standards

Met de normenreeks EN ISO 9000 e.v. zijn normen gecreëerd, die de principes voor maatregelen voor kwaliteitsmanagement documenteren. Samen vormen zij een samenhangende reeks normen voor kwaliteismanagement-systemen, die het onderlinge begrip op nationaal en internationaal niveau dienen te vergemakkelijken.

Elk product is onderhevig aan andere specifieke eisen en dient dus onder individuele maatregelen die de kwaliteit waarborgen te worden geproduceerd. Kwaliteitsmanagement-systemen echter zijn niet gericht op producten en kunnen daarom onafhankelijk van de branche en de specifieke producten een dergelijke opbouw vastleggen.

De normen EN ISO 9000:2000 e.v. zijn in principe procesgericht opgebouwd.
 

ISO 14000 Series Environmental Management System Standards

De milieunorm ISO 14000 heeft betrekking op de met productieprocessen en diensten verbonden problemen van het milieumanagement. Hieronder verstaat men de identificatie en controle van de uitwerkingen op het milieu, de verbetering van de verdraagzaamheid t.a.v. het milieu als ook de systematiek van de doelstellingen. Er is hieromtrent geen systeem vastgelegd, maar gestreefd naar een geheel en strategisch raamwerk, een milieumanagementsysteem, of ook Environment Management System. De norm dient men te interpreteren in samenhang met de ISO 9000 en de ISO 26000 en geldt voor elke organisatie en bedrijf.
 

ISO / TS 16949 (QS 9000 + VDA 6.1 + ISO 9001:2000)

Certificering voor leveranciers. Alle belangrijke leveranciers van Dichtomatik hebben deze certificering.

De norm ISO/TS 16949 verenigt bestaande, algemene eisen aan kwaliteitsmanagement-systemen van de  (meestal Noordamerikaanse en Europese) automobielindustrie. Deze norm wordt gemeenschappelijk door de IATF-leden ontwikkeld en samen met de ISO als TS = technische specificatie, gebaseerd op de EN ISO 9001, gepubliceerd. [1] Ca. 30 % van de meer dan 100 bestaande autofabrikanten sluiten zich aan deze geharmoniseerde eisen van de negen IATF-leden (BMW, Chrysler, Daimler, Fiat, Ford, General Motors, PSA, Renault, VW) aan – maar juist de grote Aziatische automobielfabrikanten stellen verschillende, eigen eisen aan de kwaliteitsmanagement-systemen van hun concern en hun leveranciers.
 

Kan Ban System

Kanban is een methode om het productieproces te sturen volgens het Pull-principe en oriënteert zich uitsluitend op de plaats in het productieproces, waar behoefte aan autonome regelsystemen in de workflow vormen het belangrijkste element van deze flexibele sturing van de productie. Het maakt een blijvende vermindering van de voorraden van bepaalde halffabricaten mogelijk. Bovendien maakt het ook het verminderen/optimaliseren van voorraden van eindproducten mogelijk. In het gunstigste geval kan de gehele toegevoegde waarde van het eindproduct tot de bewerking van het te gebruiken materiaal tijdens de eerste productiefase worden gestuurd.
 

Keuringsrapprt (fabriekscontrole) (EN 10204)

 Types of test certification

Content of certificate

Confirmed by

 

 

 

2.1 Works certificate

Order compliance certificate

The manufacturer

2.2 Works certificate

Order compliance confirmation indicating the results of non-specific testing

The manufacturer

3.1 Acceptance test certificate

Order compliance confirmation indicating the results of specific testing

The manufacturer's acceptance officer, acting independently of the manufacturing department

3.2 Acceptance test certificate

Order compliance confirmation indicating the results of specific testing

The manufacturer's acceptance officer, acting independently of the manufacturing department and the acceptance officer designated by the customer or the acceptance officer stipulated in the official regulations


 

KIWA

Toegestaan voor dichtingen in drinkwater- en rioolwaterleidingen voor Nederland.
 

Kritieke dimensies

De kritieke dimensies in een tekening wijzen op de afmetingen, die voor het gebruik doorslaggevend zijn. De afmetingen, waarbij het belangrijk is, binnen de geëiste tolerantie te blijven, worden gekenmerkt om op het belang attent te maken.
 

KTW

Kunststoffen in drinkwater voor koud, warm en heet water.
Er bestaan de temperatuurniveaus 23 °C, 60 °C, 85 °C end 90 °C.

Daarnaast is er werkblad W270, dat zich bezig houdt met de vermeerdering van de micro-organismen op materialen in het drinkwater.

Werkblad W534 houdt zich uitsluitend bezig met buisverbindingen in de drinkwaterinstallatie (een test hier is een DVR 110 °C / 1000 h).
 

Kunstmatige veroudering

De vermindering van polymeren en polymeer moleculestructuren gebeurt door toevoer van energie in de vorm van warmte en licht, evenals door oxidatieprocessen. In overeenstemming met de verschillende processen onderscheidt men de verschillende verouderingsprocessen:
- thermische veroudering
- inwerking van ozon
- inwerking van UV-straling
- inwerking van zuurstof
- inwerking van mechanische belasting (vorming van scheurtjes door metaalmoeheid)
 

labs-vrijheid

Labs-vrijheid betekent, dat een materiaal vrij is van materialen die lakken beïnvloeden. De eis labs-vrijheid betekent de eis van siliconenvrijheid.

De eis labs-vrijheid bestaat voornamelijk in de automobielindustrie. Producten, die stoffen zoals silicone, was of oplosmiddelen uitzweten, kunnen niet worden gebruikt in productiefasen, die aan het lakproces vooraf gaan, omdat het contact van deze stoffen met de carrosserie lakfouten kan veroorzaken. Een snelle test voor labs-vrijheid is de PV 3.10.7
 

MSA Measurement System Analysis

De analyse van meetsystemen resp. analyse van het vermogen van meetinstrumenten, in het kort MSA (Engels: Measurement System Analysis), beschrijft de analyse van het vermogen van meetinstrumenten en complete meetsystemen in kwaliteitsmanagement en Six Sigma.
 

Nul fouten principe

Vooral de automobielindustrie heeft de doelstelling om te produceren met nul fouten. Het moet echter duidelijk zijn, dat dit slechts een doelstelling is en niet bereikt kan worden. Het gaat erom, het proces onafgebroken te verbeteren, om de nul-fouten-doelstelling zoveel mogelijk te benaderen. In de regel spreekt men van ppm (Parts Per Million)  fouten, waarbij klanten en leveranciers de soorten en aantallen fouten moeten vaststellen.
 

ÖNorm B5014-1

Drinkwaternorm voor Oostenrijk
 

Overgangstemperatuur van glas

De overgangstemperatuur van glas bepaalt men door thermosanalytische methoden (DTA, DSC) of door thermomechanische analyse (TMA). Er bestaat geen standaardmethode om de overgangstemperatuur van glas te bepalen.
 

PPAP – procedure voor vrijgave van een deel van de productie

Het Production Part Approval Process (PPAP) is een procedure, die algemene eisen aan een vrijgave van een deel van de productie definieert. Hierdoor wordt bij het nemen van steekproeven een unificatie bereikt. Deze gestandaardiseerde PPAP-procedure kan aantonen, dat de met de opdracht belaste leverancier de aan het product gestelde eisen heeft begrepen en een kwaliteitsplanning heeft uitgevoerd.

PPAP deelt de steekproeven in vijf verschillende niveaus in, waarbij niveau drie als standaard geldt, indien de klant geen persoonlijk voorstel ten aanzien van het niveau indient.
1. niveau: Dit niveau verlangt een bewijs van geleverde monsters (PSW) en bij bepaalde delen een rapport voor vrijgave van producten, die van het uiterlijk afhankelijk zijn.
2. niveau: Hierbij worden een bewijs verlangd van geleverde monsters(PSW), delen van monsters en aanvullende gegevens.
3. niveau: Dit niveau verlangt een bewijs van geleverde monsters (PSW), delen van monsters en uitvoerige gegevens.
4. niveau: Dit niveau verlangt een bewijs van geleverde monsters (PSW) en door de klant vastgestelde gegevens.
5. niveau: het laatste niveau verlangt een bewijs van geleverde monsters (PSW), delen van monsters en complete gegevens. Bovendien moet op de plaats van de productie aanvullende informatie ter inzage beschikbaar zijn.
 

PPM Parts Per Million

Foutenpercentages die klant en leverancier vaststellen.

Process FMEA (P-FMEA)

Oorzaken van proces FMEA

-  Nieuwe constructies, technologieën, processen
-  verandering van een bestaand proces
-  bij een bestaand proces in een nieuwe omgeving, op een nieuwe plaats of voor een toepassing

Modus operandi:
-  opsplitsing van het totale proces in aparte deelprocessen/stappen (fasen) in het productieproces/arbeidsplaatsen
-  gedetailleerde beschrijving van de procesinhoud waarbij de volgorde van de productiefasen wordt aangehouden
-  beschrijving van de te produceren bijzondere productkenmerken tijdens de desbetreffende productiefasen
-  het afleiden van potentiële fouten uit de procesinhoud met verwijzing naar de mogelijke foutoorzaken uit de  5 M's (mens, machine, materiaal, milieu en methode)
-  beschrijving van de hieruit ontstaande series fouten in combinatie met de gegevens Design FMEA
-  evaluatie van de mogelijke risico's als ook de samenstelling van een risicoranglijst
-  het afleiden van maatregelen ter optimalisering en samenstelling van een lijst maatregelen
-  presentatie van het optimaliseringspotentieel door een evaluatie van de nagestreefde eindstand
 

Productiemethode

Compression Moulding:
Bij het persprocedé (CM) worden door extrusie met aansluitendende stempels of lemmeten van de niet-gevulkaniseerde rubbermix halffabricaten vervaardigd. Deze worden in de nesten van het tot vulkanisatietemperatuur verwarmd gereedschap gelegd en onder toepassing van druk en warmte in de gewenste voordeelgeometrie gevormd. Na de vorming begint de vulkanisatie met variabele snelheid.

Injection Moulding:
Het spuitgietprocedé is het belangrijkste en jongste procedé om vormdelen te vervaardigen. In het ideale geval betreft het hier een automatische cyclus door plastificeren, verwarmen, inspuiten, vulkaniseren en ontvormen. Het belangrijkste voordeel ten aanzien van het persen ligt in de kortere cyclus- en vulkanisatietijd. Nadeel: produceert meer afval.

Transfer Moulding:
In zijn eenvoudigste vorm bestaat het gereedschap voor het transferpersprocedé uit drie delen. Het bovenste en onderste gedeelte worden in de opspanplaten van de pers bevestigd, terwijl het middengedeelte eruit genomen of gereden kan worden. Het bovenste gedeelte van de vorm is hierbij als perszuiger gevormd, het middendeel bevat de cilinder om het mengsel op te nemen als ook de inspuitkanalen, terwijl zich in het onderste gedeelte de eigenlijke nesten bevinden.
 

PV 3307

Het proefstuk van onderdelen of testplaten wordt conform testschema (zie afbeelding) in het midden met 50% van de dikte van de uiteinden samengeperst. Het testmedium wordt afgestemd op de praktijktoepassing van het betreffende product. Opslag kan plaatsvinden bij binnentemperatuur, verhoogde temperaturen, inwerking van vloeistoffen en dergelijke. De standaard testtijden: 22, 46 en 94 uren.

Proefstukken die bij verhoogde temperaturen werden opgeslagen, werden, nadat ze uit de oven werden gehaald, bij binnentemperatuur en ingeklemd 3 uur lang afgekoeld. Meting vond 5 uren na demontage plaats.
 

PV 3330

Deze speciale test van de drukvervormingsrest heeft betrekking op het gebruik van de te testen O-ring.
Afhankelijk van de snoersterkte van de ring dient de samenpersing tussen de 30% en 50% te liggen. Gewoonlijk ligt hij bij 40%, maar dient hij op de tekening te zijn gespecificeerd. De testtemperatuur hangt op de eerste plaats af van de temperatuurbestendigheid van het te testen materiaal en op de tweede plaats van de bij de toepassing optredende constante temperatuur.
 

REACH

De verordening (EG) Nr. 1907/2006 (REACH-verordening) is een EU-verordening betreffende chemicaliën, die per 1 juni 2007 in werking is getreden. REACH staat voor "Registration, Evaluation, Authorisation and Restriction of Chemicals", dus voor het registreren,  beoordelen, toestaan en beperken van chemicaliën. Als EU-verordening is REACH in gelijke mate en onmiddellijk in alle lidstaten geldig. Door REACH wordt het tot nu toe geldend recht betreffende chemicaliën fundamenteel geharmoniseerd en vereenvoudigd. Fabrikanten of importeurs, die stoffen als zodanig en/of stoffen in producten met meer dan een ton per jaar in de Europese Unie produceren of in de Europese Unie importeren, vallen onder deze verordening. Hierbij wordt bij het begrip stof onderscheid gemaakt tussen Phase-in-stoffen en Non-Phase-in-stoffen (zie beneden).

Fabrikanten/importeurs zijn natuurlijke personen of rechtspersonen, gevestigd in de Europese Gemeenschap, die in de Europese Gemeenschap een stof produceren of voor de invoer hiervan verantwoordelijk zijn [Artikel 3 REACH-VO]. Fabrikanten in de vorm van een natuurlijke persoon of rechtspersoon, gevestigd buiten de Europese Gemeenschap, die stoffen en/of producten in de Gemeenschap importeren, kunnen met wederzijds goedvinden een in de Europese Gemeenschap gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon aanstellen, die als hun enige vertegenwoordiger (Only Representative) de verplichtingen voor importeurs nakomt. Indien er een alleenvertegenwoordiger wordt benoemd, informeert de producent buiten de Gemeenschap de in de gemeenschap gevestigde schakels van zijn leveringsketen [Artikel 8 REACH-VO].
 

Richtgetal met betrekking tot koude (TR) Retraction at lower temperature

ASTM D 1329 resp. ISO 2921
Het richtgetal bij koude TR is de temperatuur, waarbij het vastgestelde kerngetal een keerpunt heeft of een maximum bereikt. TR ligt in het overgangsgebied tussen energie- en entropie-elastische toestand.

Een proefexemplaar wordt hierbij met een bepaald waarde opgerekt (in de regel 100%) en bij -60°C ingevroren. Hierna wordt het proefexemplaar met een gedefinieerde snelheid weer verwarmd. Hierbij wordt de lengte van het proefexemplaar afhankelijk van de temperatuur gemeten. Gebruikelijke waarden die hierbij worden gemeten zijn de TR 10, TR 30 en TR 50 waarde.

De TR 10 waarde is de lengte, die bij een temperatuur X wordt gemeten, die ongeveer 10% minder opgerekt is dan bij het begin van de meting.
Voorbeeld:
Lengte van het proefstuk 100mm, 100% rek = 200mm bij -60°C ingevroren
Temperatuur X opgenomen bij nog slechts 190mm rek.
 

RoHS Restriction of (Use of) Hazardous Substances

De EG-richtlijn 2002/95/EG ter beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in Electro- en elektronica-apparaten regelt het gebruik van gevaarlijke stoffen in apparaten en producten.  Deze richtlijn, als ook de betreffende conversie in nationaal recht, wordt samenvattend met de afkorting RoHS (Engels: Restriction of the use of certain hazardous substances) weergegeven.

Het doel hierbij is, ten gevolge van de enorme toename van wegwerpelektronica, problematische bestanddelen uit de producten te weren. Hiertoe behoort onder andere het loodvrij solderen van elektronische producten te realiseren, bij de productie van kabels giftige vlammenremmers te verbieden als ook de toepassing van adequate vervangende producten te versterken. Bovendien moeten ook de toegepaste machineonderdelen en componenten vrij zijn van adequate stoffen.
 

SC Significant Characteristics

Significante parameters, die invloed hebben op de functie of de montage, worden op deze wijze gekenmerkt. De parameters moeten eveneens in het Control Plan worden opgenomen.
 

Shore Härte

De Shore-hardheid, genoemd naar Albert Shore, is een kerngetal van materialen voor elastomeren en kunststoffen en is in de normen DIN 53505 en DIN 7868 vastgelegd. Het belangrijkste (de kern) van het instrument waarmee de Shore-hardheid wordt getest, bestaat uit een met een veer belaste stift van gehard staal. De diepte waarmee hij in het te testen materiaal binnendringt, is een maat voor de passende Shore-hardheid, die op een scala van 0 Shore, ( 2,5 millimeter diepte) tot 100 Shore (0 millimeter diepte) wordt gemeten. Een hoog getal betekent een grote hardheid. Bij een testapparaat om de Shore-hardheid te testen is een extra voorziening noodzakelijk, die het te meten proefstuk met een kracht van 12,5 Newton bij Shore-A resp. 50 Newton bij Shore-D op de meettafel drukt. Bij de bepaling van de Shore-hardheid speelt de temperatuur een grotere rol dan bij de bepaling van de hardheid van metalen materialen. Daarom wordt hierbij de normtemperatuur van 23 °C beperkt tot een temperatuurinterval van ± 2 K. Het materiaal dient bij 0 tot 50 Shore minstens 9 millimeter, bij hardere stoffen minstens 6 millimeter dik te zijn.

Shore-A wordt bij zachte elastomeren na de meting aangegeven met een afgeknotte kegel. De voorkant van de afgeknotte kegel heeft een diameter van 0,79 millimeter, de openingshoek van de opening bedraagt 35°. Met een gewicht van 1 kg, en een tijdsduur van 15 s.  ligt het resultaat tussen 40 – 90 Shore A

Shore-D wordt bij harde elastomeren na de meting aangegeven met een punt van een kegel, die met een hoek van 30° toeloopt en een kogelvormige punt met een radius van 0,1 millimeter heeft. Gewicht: 5 kg, tijdsduur: 15 s. Resultatenscala (begint, waar Shore A ophoudt)
 

Statistical Process Control (SPC)

De statistische procesbesturing (SPC) is een techniek van de kwaliteitsbewaking en het kwaliteitsmanagement. Om een productieproces te kunnen beheersen zijn meetwaarden noodzakelijk, waarmee het gestuurd en geregeld kan worden. Dergelijke meetwaarden kunnen aan de resultaten van het proces worden bevestigd, zoals diameter van geboorde gaten, wandsterkte e.d. Meetwaarden kunnen ook waarden zijn, die tijdens uitvoering van het proces worden vastgesteld, zoals temperatuur, druk, snelheid, percentage fouten etc.
SPC dient tot controle van processen, om een bereikt kwaliteitsniveau te waarborgen. Hieruit kunnen gegevens betreffende de proceskwaliteit zoals cpk waarden etc. worden afgeleid.
 

Temperatuur koudebrosheid (Ts) ISO 812

Komt overeen met Brittleness Point DIN 33546

De koudebrosheid TS is die temperatuur, waarbij het elastomeer bij kortstondige belasting net niet meer breekt. De temperatuur ligt in het uiterste geval tussen het enenergie-elastische gebied en het overgangsgebied van glas en is afhankelijk van de voorwaarden van de test.
 

Underwriter Laboratories (UL)

UL is de certificeringinstantie voor productveiligheid in de Verenigde Staten. Wereldwijd test het concern Dichtomatik producten conform adequate VS-eisen, waaraan de productveiligheid, moet voldoen, zodat deze producten in elke regio van de Verenigde Staten op de markt gebracht kunnen worden. 

Het UL-keurmerk is het meest geaccepteerde bewijs, dat een product voldoet aan de Amerikaanse en Canadese veiligheidseisen. Voor Noordamerikaanse verbruikers, regelgevende instanties en fabrikanten is het UL keurmerk Noordamerika's meest gewaardeerde symbool voor productveiligheid. Meer dan 17 miljard  UL-keurmerken verschijnen jaarlijks op nieuwe producten.

UL 94 goedkeuring = keuring van de brandbaarheid van de component
UL 154 goedkeuring = keuring van de brandbaarheid van de afdichting

Dichtomatiks materiaal FP751802 heeft de goedkeuring UL 154 JMLU2 code B, D, F, G, H, J (2,3)
 

VDA 6.1:2003

De VDA 6.1:2003 bevat de Duitse regels voor de automobielindustrie en de richtlijn voor de toeleveranciers van Duitse automobielfabrikanten.

Ontwikkeld door de Vereniging voor de automobielindustrie (VDA = de Duitse ‚'Verband der Automobielindustrie e.V.'), werd de vierde uitgave in 2003 geactualiseerd en gepubliceerd. De VDA 6.1:2003 berust op de ISO 9001:2000 en deelt de eisen in twee grote blokken in:

-  management (U-deel)
-  product en proces (P-deel)

Deze indeling laat zien, dat de VDA 6.1:2003 al jaren procesgeoriënteerd is opgebouwd.

Doel:
-  verbetering van de ondernemingsstrategie
-  verbetering van de toegevoegde waarde van uw onderneming
-  tevredenheid van de klant
-  constant verbeteringsproces
 

VDA Band 2 (PPF = Production process and Product approval process)

Hierbij betreft het een gestructureerde methode om monsters te nemen van in serie geproduceerde onderdelen in de automobielsector. Het gaat hier om de Duitse variant van de PPAP documentatie.
 

Vulkanisatie

Met het begrip vulkanisatie bedoelt men de methode om door wijdmazige, chemische verbinding rubberen elastomeren te produceren. De brugvorming tussen de rubberketens kan door verschillende chemische reacties plaats vinden. Het grootste succes is nog altijd de verbinding met zwavel, op de tweede plaats komt dan de verbinding met peroxide.
 

Vulstoffen

Zowel roet (grafiet) als ook minerale vulstoffen worden in grotere hoeveelheden aan de rubber toegevoegd, om de verwerking ervan mogelijk te maken en de gewenste vulkanisatie-eigenschappen, vooral de hardheid, te krijgen. De meeste vulstoffen werken min of meer ‚versterkend' op de vulkanisatie.

Onder ‚versterkende werking' verstaat men in de rubberindustrie de verbetering van een reeks vulkanisatie-eigenschappen zoals  scheurvrij zijn, oprekbaarheid, spanning, resistentie tegen verder scheuren en slijtage. Er bestaat echter nauwelijks een vulstof, die alle eigenschappen tegelijk versterkt. Het is dus zinvol, om steeds van versterkende effecten te spreken in samenhang met bepaalde mechanische eigenschappen.
 

VW – TL 2.8.1

Deze VW norm is de meest voorkomende keuringseis voor elastomeren.
In dit voorschrift worden materiaaleisen en keuringen voor elastomeren in automobieltoepassingen beschreven.
De verschillende keuringen worden aan de hand van het belangrijkste contactmedium onderscheiden en alfabetisch gesorteerd.
Voorbeeld: VW 2.8.1 T 70
De T staat voor dieselbrandstof conform de TL 788 en biodiesel conform de DIN V 51606
 

Weekmakers

De meeste weekmakers zijn bij binnentemperatuur vloeibaar. Er bestaat echter een reeks vaste en pastavormige weekmakers, die meestal noch speciale technologische opgaven hebben.

De weekmakers kunnen vanuit verschillende gezichtspunten worden geclassificeerd. Op basis van hun effectiviteit rangschikt men de weekmakers in elastisch makende, plastisch makende, kleverig makende, spuitbaar makende stoffen etc. Met een dergelijke indeling heeft men echter te veel verschillen. Vanuit chemische gezichtspunten kunnen weekmakers als volgt worden geclassificeerd:

-  plantaardige oliën
-  dierlijke vetten
-  minerale oliën
-  ester- en etherweekmakers
-  thioester- en thioetherweekmakers
-  chloorparaffine-weekmakers
-  laagmoleculaire polymeren

Overeenkomstig hun verschillende structuur oefenen de weekmakers ook een verschillende invloed uit op de verwerkbaarheid en de vulkanisatie-eigenschappen. Om een optimaal effect te bereiken gebruikt men mengsels van verschillende soorten weekmakers.
 

WRAS BS 6920

Water Regulations Advisory Scheme (GB)
Goedkeuring water voor Groot-Brittannië
Heet water tot 83°C (vroeger WRC)
 

Weekmakers

De meeste weekmakers zijn bij binnentemperatuur vloeibaar. Er bestaat echter een reeks vaste en pastavormige weekmakers, die meestal noch speciale technologische opgaven hebben.

De weekmakers kunnen vanuit verschillende gezichtspunten worden geclassificeerd. Op basis van hun effectiviteit rangschikt men de weekmakers in elastisch makende, plastisch makende, kleverig makende, spuitbaar makende stoffen etc. Met een dergelijke indeling heeft men echter te veel verschillen. Vanuit chemische gezichtspunten kunnen weekmakers als volgt worden geclassificeerd:

-  plantaardige oliën
-  dierlijke vetten
-  minerale oliën
-  ester- en etherweekmakers
-  thioester- en thioetherweekmakers
-  chloorparaffine-weekmakers
-  laagmoleculaire polymeren

Overeenkomstig hun verschillende structuur oefenen de weekmakers ook een verschillende invloed uit op de verwerkbaarheid en de vulkanisatie-eigenschappen. Om een optimaal effect te bereiken gebruikt men mengsels van verschillende soorten weekmakers.
 

WRAS BS 6920

Water Regulations Advisory Scheme (GB)
Goedkeuring water voor Groot-Brittannië
Heet water tot 83°C (vroeger WRC)
 

  

 

Nieuwsbrief

Aanmelden nieuwsbrief

Dichtomatik Dichtomatik